Η διαδικτυακή εφαρμογή «Τα δάση της Ελλάδας» (https://greekforests.gr)

Η διαδικτυακή εφαρμογή «Τα Δάση της Ελλάδας», συγκεντρώνει τον πλούτο των ελληνικών δασών, παρουσιάζει τη φυσιογνωμία και τις ιδιαιτερότητές τους, τη βιοποικιλότητα που στηρίζουν, τη σπουδαιότητα της φύσης τους, τα αξιοθέατα και τις δυνατότητες αναψυχής που προσφέρουν, τις απειλές που δέχονται. Επιπλέον, δίνει τις κατευθύνσεις σωστής συμπεριφοράς στο δάσος, παρέχει τη δυνατότητα αναφοράς τυχόν προβλημάτων που ο χρήστης εντοπίσει κατά την επίσκεψή του σε κάποια περιοχή, ενώ παράλληλα συγκεντρώνει χρήσιμα στοιχεία επικοινωνίας με αρμόδιους φορείς και υπηρεσίες κάθε περιοχής.

Αρκεί ένα «κλικ» πάνω στον διαδραστικό χάρτη της εφαρμογής για να απολαύσει κανείς τον θησαυρό και την ποικιλία των ελληνικών δασών, θησαυρό των ελληνικών δασών, από το Φοινικόδασος στο Βάι της Κρήτης με την ημιερημική χλωρίδα, μέχρι τα δάση των ψυχρόβιων κωνοφόρων της Ροδόπης. Ιδιαίτερα σημαντική είναι και δυνατότητα ανάγνωσης του βιβλίου «Τα δάση της Ελλάδας» του αείμνηστου καθηγητή Δασολογίας του ΑΠΘ, Σπύρου Ντάφη, σε μορφή e-book.

Η εφαρμογή σχεδιάστηκε στο πλαίσιο του έργου ForestLife από το ΕΚΒΥ και υλοποιήθηκε σε συνεργασία με τη Γενική Διεύθυνση  Δασών και Δασικού Περιβάλλοντος του ΥΠΕΝ, με σκοπό να συνθέσει ένα χρήσιμο και αποτελεσματικό εργαλείο που θα συμβάλλει στην ευαισθητοποίηση των πολιτών για τις αξίες των ελληνικών δασών, θα διευκολύνει την επίσκεψη σε λιγότερο γνωστούς προορισμούς, θα περιορίσει τις πιέσεις σε δάση με υψηλή επισκεψιμότητα, θα επικοινωνήσει τον πλούτο, τη σπουδαιότητα και την ομορφιά των ελληνικών δασών.

Η εφαρμογή είναι διαθέσιμη και για φορητές συσκευές με λήψη από την ιστοσελίδα https://greekforests.gr.

Διαδικτυακή Πύλη για τα Δάση (https://forests-ypen.gr)

Στο πλαίσιο του έργου ForestLife αναπτύχθηκε επίσης η Διαδικτυακή Πύλη για τα Δάση, μία επιστημονική πύλη, η οποία απευθύνεται κυρίως στους ειδικούς επιστήμονες και στους επαγγελματίες της δασικής κοινότητας της χώρας. Η Πύλη περιλαμβάνει ηλεκτρονική βιβλιοθήκη (με σχετική νομοθεσία, εκθέσεις, χάρτες, κατευθυντήριες οδηγίες, δημοσιεύσεις, εκδόσεις και εκπαιδευτικό υλικό), γνωσιακή βάση, εφαρμογή επισκόπησης γεωχωρικών δεδομένων, καθώς και κοινότητα συζητήσεων. Σκοπός της είναι να διευκολύνει τα μέλη της δασικής κοινότητας σε όλη την Ελλάδα να οικοδομήσουν σχέσεις συνεργασίας και να μπορούν εύκολα και άμεσα να μοιράζονται γνώσεις, εμπειρίες και βέλτιστες πρακτικές σε σχέση με τη διαχείριση των δασών στις περιοχές του Ευρωπαϊκού Δικτύου Natura 2000. Με μια απλή εγγραφή στην Πύλη, οι χρήστες μπορούν να συνεισφέρουν στη διαμόρφωση του περιεχομένου της, είτε στέλνοντας υλικό ενημέρωσης προς δημοσίευση (π.χ. ανακοινώσεις εκδηλώσεων, δελτία τύπου, ανακοινώσεις αποτελεσμάτων ερευνητικών έργων), είτε αποθέτοντας υλικό προς ανάρτηση στην ηλεκτρονική βιβλιοθήκη και τη γνωσιακή βάση της Πύλης.

Ο σχεδιασμός της Διαδικτυακής Πύλης για τα Δάση έγινε από το ΕΚΒΥ, σε συνεργασία με τη Γενική Διεύθυνση  Δασών και Δασικού Περιβάλλοντος του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (Υ.Π.ΕΝ.). Την ευθύνη για τη λειτουργία και διαχείρισή της έχει η Γενική Διεύθυνση  Δασών και Δασικού Περιβάλλοντος του Υ.Π.ΕΝ.

Στο πλαίσιο του έργου ForestLife πραγματοποιήθηκαν και σεμινάρια κατάρτισης για συγκεκριμένες θεματικές. Παρότι το έργο ολοκληρώνεται, το ΕΚΒΥ θα συνεχίσει να στηρίζει τις εφαρμογές που αναπτύχθηκαν, εμπλουτίζοντάς τις με πληροφοριακό και φωτογραφικό υλικό.

The post Εφαρμογή και Διαδικτυακή Πύλη για τα Δάση Διαθέσιμα σε όλους τα πολύτιμα εργαλεία του Forestlife για τα ελληνικά δάση appeared first on Forest Life - Οικοδόμηση συνεργασιών, ανάπτυξη δεξιοτήτων και ανταλλαγή γνώσεων για τα δάση του Δικτύου Natura 2000 στην Ελλάδα.

Τα 14 είδη και υποείδη (taxa) δρυός που απαντούν στην Ελλάδα σχηματίζουν ίσως τα πολυτιμότερα δάση της χώρας. Είναι δάση με υψηλή βιοποικιλότητα καθώς φιλοξενούν πολυάριθμα είδη φυτών και ζώων από τα οποία πολλά είναι προστατευόμενα. Στους κορμούς, ιδιαίτερα των δέντρων μεγάλης ηλικίας, δημιουργούνται πολλά μικροενδιαιτήματα κατάλληλα για την πανίδα. Τα φύλλα και οι καρποί τους αποτελούν κύρια τροφή για πληθώρα εντόμων, πουλιών και θηλαστικών ενώ συχνά στις ώριμες και σχετικά αραιές συστάδες με τα μικρά και μεγάλα διάκενα απαντούν πολλά και σημαντικά είδη φυτών. Απαντούν σε όλες τις ζώνες βλάστησης και συγκροτούν αμιγή και μεικτά δάση με άλλα πλατύφυλλα και κωνοφόρα είδη, ενώ ορισμένα όπως η αριά (Quercus ilex) μπορούν να συμπεριφερθούν και ως αζωνική βλάστηση κατά μήκος ρεματιών, ιδιαίτερα στις ξηρότερες περιοχές της χώρας. Αποτελούν επίσης σπουδαίο συστατικό στοιχείο των χερσαίων περιοχών του Natura 2000 στην Ελλάδα, αφού απαντούν ως κύρια είδη σε 11 από τους περίπου 40 τύπους οικοτόπων ευρωπαϊκού και ελληνικού ενδιαφέροντος με δασικό χαρακτήρα.

Χαρακτηριστικό τοπίο ώριμων πεδινών δρυοδασών.

Είναι ήδη μακρόβια και συχνά συνδέονται με σημαντικά γεγονότα ή τοποθεσίες μεμονωμένα ή σε συστάδες, ακόμα και σε ολόκληρα δάση. Η κυριαρχία τους στη δασική βλάστηση της Ελλάδας σε συνδυασμό με την αξία τους είχε γίνει αντιληπτή ήδη από την αρχαιότητα και γιαυτό συχνά τα πυκνά δάση αποκαλούνταν δρυμοί. Πληθώρα αρχαίων και σύγχρονων έργων τέχνης μιμούνται τα φύλλα και τους καρπούς τους. Τα δάση δρυός παρέχουν, ακόμα και υποβαθμισμένα, πολυάριθμες και σημαντικές οικοσυστημικές υπηρεσίες. Αποτελούν κρίσιμο πόρο για την εκτατική κτηνοτροφία, παράγουν καυσόξυλα που εξακολουθούν να αποτελούν σημαντική πηγή ενέργειας στην ημιορεινή και ορεινή Ελλάδα, ξυλοκάρβουνο και φυσικά τεχνική ξυλεία. Συμβάλλουν επίσης στη διατροφή μας όχι μόνο έμμεσα ως ζωοτροφή αλλά και άμεσα. Αποτελούν το ενδιαίτημα πολλών ειδών μανιταριών, ενώ αξιοποιούνται και ως πηγή υδατανθράκων μέσω της παραγωγής εδώδιμων αλεύρων. Πρεμνοβλαστάνουν εύκολα και μπορούν σε σχετικά βραχύ χρόνο να αποκαταστήσουν τη δασοκάλυψη μετά από φωτιές, ενώ με κατάλληλους χειρισμούς μπορούν να εξελιχθούν σε υψηλά δάση και να αναγεννώνται ως σπερμοφυή. Αποτελούν έτσι πολύτιμους συμμάχους στην αποτροπή της διάβρωσης και σε συνδυασμό με την αντοχή αρκετών ειδών στην ξηρασία μπορούν να βοηθήσουν ουσιαστικά στην προσαρμογή της διαχείρισης των δασών στην κλιματική αλλαγή.

Λιβάδι σε διάκενο δάσους δρυός στο Εθνικό Πάρκο Πρεσπών. ΕΚΒΥ/Π. Κακούρος

Ωστόσο, παρά την ανθεκτικότητά τους τα δάση δρυός χρειάζονται φροντίδα, ενώ η μακραίωνη χρήση τους επιβάλλει την ανόρθωση/αποκατάσταση μεγάλου μέρους της έκτασής τους. Τα υψηλά δάση δρυός μέσα από κατάλληλο σχεδιασμό και χειρισμούς μπορούν να αποδώσουν το επίπεδο των οικοσυστημικών υπηρεσιών που μπορούν. Είναι δε επιτακτική ανάγκη τα υποβαθμισμένα δρυοδάση, είτε πρόκειται για πρεμνοφυή είτε για αραιά-έντονα υποβαθμισμένα, να αποκατασταθούν με αναγωγή ή με σπορές/φυτεύσεις.

Για όλους αυτούς τους κρίθηκε σκόπιμο να τους αφιερωθεί το τελευταίο σεμινάριο του έργου Life Forestlife. Στο σεμινάριο γίνεται μια προσπάθεια να παρουσιαστούν οι κυριότερες πλευρές της διαχείρισης και αποκατάστασης των δρυοδασών της χώρας μας μαζί με συγκεκριμένα παραδείγματα, όπως και νέες προσεγγίσεις για τη χρήση της ξυλείας δρυός και άλλων δασικών προϊόντων.

Πληροφορίες για τις δρυς και τη διαχείρισή τους σε “Δοκίμιον Αγρονομίας” του 1867.

Το σεμινάριο διοργανώνεται μέσω διαδικτύου στο πλαίσιο του έργου LIFE14 GIE/GR/000304 ForestLife «Οικοδόμηση συνεργασιών, ανάπτυξη δεξιοτήτων και ανταλλαγή γνώσεων για τα δάση του Δικτύου NATURA 2000 στην Ελλάδα» την Πέμπτη 31/03/2022 και ώρα 10:00 έως 14:00. Η συμμετοχή είναι δωρεάν. Για εγγραφή δείτε εδώ. Για το .

The post 31 Μαρτίου 2022: Διαδικτυακό σεμινάριο για τη διαχείριση-αποκατάσταση των δρυοδασών appeared first on Forest Life - Οικοδόμηση συνεργασιών, ανάπτυξη δεξιοτήτων και ανταλλαγή γνώσεων για τα δάση του Δικτύου Natura 2000 στην Ελλάδα.

• Η αποφύλλωση της κόμης είναι δείκτης της συνολικής υγείας των δέντρων και αντανακλά τις επιπτώσεις των περιβαλλοντικών στρεσογόνων παραγόντων.
• Το ποσοστό των πλήρως φυλλωμένων δέντρων έχει μειωθεί τα τελευταία 30 χρόνια, ενώ η μέση φυλλόπτωση έχει αυξηθεί, ιδιαίτερα από το 2010.
• Τα έντομα (μεταξύ των βιοτικών παραγόντων) και η ξηρασία (μεταξύ των αβιοτικών παραγόντων) είναι οι πιο συχνά αναφερόμενες αιτίες καταστροφής των δέντρων.
• Πρόσφατα επεισόδια έντονης ξηρασίας αύξησαν την αποφύλλωση της κόμης και μείωσαν την ανάπτυξη των δέντρων, κάτι που μπορεί να επιδεινωθεί από την ατμοσφαιρική ρύπανση.

Στο συγκεκριμένο πρόγραμμα συμμετέχει και η Ελλάδα μέσω του Ινστιτούτου Μεσογειακών Δασικών Οικοσυστημάτων (ΙΜΔΟ). Στο πλαίσιο του προγράμματος, το 1988 εγκαταστάθηκαν στη χώρα 100 πειραματικές επιφάνειες υψηλών δασών και θάμνων για το βασικό επίπεδο παρακολούθησης (Level I), τα δεδομένα των οποίων συλλέγονται με τη βοήθεια των περιφερειακών μονάδων της Δασικής Υπηρεσίας (εικόνα 1).

Εικόνα 1. Οι επιφάνειες του βασικού επίπεδου παρακολούθησης  (Level I) του ICP στην Ελλάδα.

Οι παράμετροι που εξετάζονται και εκτιμώνται με το δίκτυο Level I  είναι:

• Αποφύλλωση των δέντρων
• Αποχρωματισμός της κόμης των δέντρων
• Φαινολογία
• Ταυτοποίηση των προσβολών από βιοτικούς και αβιοτικούς παράγοντες

Το 1995 το ΙΜΔΟ εγκατάστησε τέσσερις (4) επιπλέον πειραματικές επιφάνειες εντατικής παρακολούθησης (εικόνα 2), σύμφωνα με οδηγίες της Ε.Ε., οι οποίες εντάχθηκαν στο Level II. Τα οικοσυστήματα τα οποία επιλέχθηκαν ήταν τα εξής:

• Αείφυλλων πλατύφυλλων (Quercus ilex) στη Βαρετάδα Αιτωλοακαρνανίας,
• Δρυός (Quercus fraineto) στη Μελιβοία Λάρισας,
• Οξιάς (Fagus sylvatica) στη Μελιβοία Λάρισας
• Ελληνικής ελάτης (Abies borisii regis) στον Άγιο Νικόλαο Ευρυτανίας.

Οι συγκεκριμένες περιοχές επιλέχθηκαν γιατί στη δεκαετία του ’70 η Δασική Υπηρεσία είχε εγκαταστήσει μόνιμους σταθμούς για την παρακολούθηση των υδρολογικών παραμέτρων.

Εικόνα 2. Οι επιφάνειες εντατικής παρακολούθησης (Level II) του ICP στην Ελλάδα.

Στις επιφάνειες εντατικής παρακολούθησης (Level ΙΙ) συλλέγονται δεδομένα για τις ακόλουθες παραμέτρους:

1. 1. Εκτίμηση κατάστασης κόμης και υγείας των δέντρων
2. 2. Μετεωρολογία (Εικόνα 3)
3. 3. Υδρολογία και ανάλυση κατακρημνισμάτων
4. 4. Συλλογή εδαφικού διαλύματος και ανάλυση (Εικόνα 4)
5. 5. Συλλογή φυτικών ιστών και ανάλυση
6. 6. Εκτίμηση βιοποικιλότητας
7. 7. Συλλογή παρεδαφιαίας βλάστησης και ανάλυση
8. 8. Συλλογή φυλλόπτωσης και ανάλυση (Εικόνα 5)
9. 9. Συλλογή δειγμάτων εδάφους και ανάλυση
10. 10. Μέτρηση αύξησης δέντρων
11. 11. Εκτίμηση φαινολογίας
12. 12. Μέτρηση φυλικής επιφάνειας
13. 13. Εκτίμηση βλαβών από όζον στα φυτά
14. 14. Μέτρηση συγκέντρωσης όζοντος στην ατμόσφαιρα
15. 15. Προσδιορισμός καμπυλών συγκράτησης νερού στο έδαφος (Εικόνα 6)
16. 16. Μέτρηση θερμοκρασίας και υγρασίας στα εδάφη

Παράδειγμα της βοήθειας που μπορεί να παρέχει το δίκτυο αποτελεί εργασία [2] που αφορά στον συνδυασμό της επίδρασης υψηλών θερμοκρασιών (καύσωνας) με την ξηρασία που αυξάνει τη θνησιμότητα των δέντρων σε όλη την Ευρώπη, δημιουργώντας ιδιαίτερους κινδύνους για τα δάση της νότιας και της ανατολικής Ευρώπης.

Εικόνα 3. Μετεωρολογικός σταθμός και συλλέκτες κατακρημνισμάτων στην επιφάνεια αείφυλλων πλατύφυλλων στη Βαρετάδα Αιτωλοακαρνανίας (Φωτ. ΙΜΔΟ).

Εικόνα 4. Συλλέκτες εδαφικού διαλύματος από λυσίμετρα μηδενικής τάσης στην επιφάνεια οξιάς στην περιοχή της Όσσας (Φωτ. ΙΜΔΟ)

Εικόνα 5. Φυλλοπαγίδες στην επιφάνεια δρυός στην περιοχή της Όσσας (Φωτ. ΙΜΔΟ).

Εικόνα 6. Συλλέκτες διαπερώσας βροχής στην επιφάνεια ελάτης στον Τυμφρηστό (Φωτ. ΙΜΔΟ).

Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το Πρόγραμμα μπορείτε να περιηγηθείτε στους παρακάτω συνδέσμους:

http://icp-forests.net/

http://www.fria.gr/level-1-plots.html

The post ICP Forests: Ένα πρόγραμμα βιοπαρακολούθησης για την υγεία των δασών της Ευρώπης appeared first on Forest Life - Οικοδόμηση συνεργασιών, ανάπτυξη δεξιοτήτων και ανταλλαγή γνώσεων για τα δάση του Δικτύου Natura 2000 στην Ελλάδα.

Σπύρος Κατσίποδας/Δασαρχείο Καλαμάτας

Είναι επίσης απαραίτητο για την επανεγκατάσταση ειδών που θα συμβάλλουν αρχικά στην αποκατάσταση και στη συνέχεια στην αύξηση και ανάπτυξη του δάσους. Η διευθέτηση αυτών των από πρώτης άποψης ανταγωνιστικών μεταξύ τους χρήσεων είναι συχνά δυσχερής, αλλά απολύτως απαραίτητη. Σε αυτή την κατεύθυνση και με αφορμή τις μεγάλες δασικές πυρκαγιές του καλοκαιριού του 2021, η Δασική Υπηρεσία και ο αρμόδιος υφυπουργός κ. Αμυράς εξέδωσαν την εγκύκλιο ΥΠΕΝ/ΔΔΔ/117627/3873 «Γενικές Οδηγίες – Κατευθύνσεις για τη διαχείριση και αξιοποίηση της ξυλείας των καμένων δασών».

Η εγκύκλιος, εκτός από τα θέματα αξιοποίησης του ξύλου ως υλικού και τις οδηγίες για την αποκατάσταση του δάσους, θέτει και μία σειρά ειδικών όρων και περιορισμών για την προστασία του εδάφους, των υδατικών πόρων και της βιοποικιλότητας. Λαμβάνοντας υπόψη τις γνώσεις και την εμπειρία του προσωπικού της Δασικής Υπηρεσίας, παρέχει ειδικότερες κατευθύνσεις για τις θέσεις από όπου μπορεί να εξαχθεί ξυλεία, τις μεθόδους απόληψης, τη διαχείριση των υπολειμμάτων των υλοτομιών κ.ά. Σημαντικές είναι και οι προβλέψεις για τη μη διάνοιξη νέων οδών ή τρακτερόδρομων για την απόληψη του ξύλου και για την απόλυτη προτεραιότητα της προστασίας του εδάφους και της φυσικής αναγέννησης.

Σε ό,τι αφορά τη διατήρηση της βιοποικιλότητας, η εγκύκλιος περιλαμβάνει δύο πολύ συγκεκριμένες οδηγίες. Η πρώτη αφορά τα τμήματα της καμένης περιοχής που βρίσκονται εντός περιοχής Natura 2000, για τα οποία επισημαίνεται η υποχρέωση συνεκτίμησης, στη λήψη των όποιων αποφάσεων, των αναγκών διατήρησης και αποκατάστασης των τύπων οικοτόπων και των ειδών ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος. Η δεύτερη οδηγία αφορά στην υποχρέωση διατήρησης τουλάχιστον 15 ιστάμενων καμένων δέντρων ανά εκτάριο, μέτρο ιδιαίτερα σημαντικό για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας, ενώ γίνεται και υπενθύμιση της σχετικής με το θέμα ΚΥΑ Η.Π. 8353/276/Ε103/12 που αφορά ειδικότερα μέτρα για τη διατήρηση της άγριας ορνιθοπανίδας στις περιοχές Natura 2000  που είναι Ζώνες Ειδικής Προστασίας.

Το θέμα της διαχείρισης του ξύλου σε καμένες δασικές εκτάσεις είναι μεγάλο και πολλά ερωτήματα δεν έχουν απαντηθεί, ακόμη και σε διεθνές επίπεδο, παρότι σημειώνεται σημαντική πρόοδος. Ενδεικτικές είναι οι ακόλουθες δημοσιεύσεις που περιλαμβάνουν ευρεία ανασκόπηση του θέματος, διατυπώνουν προτάσεις και παρουσιάζουν καλές πρακτικές.

Mauri E & Pons P (2019) Handbook of good practices in post-wildfire management. 2nd edition. Anifog Project, CGL2014-54094-R, Universitat de Girona. 169 pp. ISBN 978-84-8458-564-0. https://anifog.wixsite.com/anifog/blank

Nemens, Deborah G.; Varner, J. Morgan; Johnson, Morris C. 2019. Environmental effects of postfire logging: an updated literature review and annotated bibliography. Gen. Tech. Rep. PNW-GTR-975. Portland, OR: U.S. Department of Agriculture, Forest Service, Pacific Northwest Research Station. 35 p. https://doi.org/10.2737/PNW-GTR-975

Moreira, F., M. Arianoutsou, P. Corona  and J. de Las Heras (eds) 2012. Post-Fire Management and Restoration of Southern European Forests. Springer, Dordrecht

Φυσική αναγέννηση μαύρης πεύκης δίπλα σε πεσμένο καμένο κορμό στον Πάρνωνα.

Φυσική και τεχνητή αναγέννηση μαύρης πεύκης μετά την απομάκρυνση των δέντρων στον Ταΰγετο.

Προστασία εδάφους σε πλαγιά από καμένους και πεσμένους κορμούς στον Πάρνωνα.

The post Η διαχείριση του ξύλου στις καμένες δασικές εκτάσεις appeared first on Forest Life - Οικοδόμηση συνεργασιών, ανάπτυξη δεξιοτήτων και ανταλλαγή γνώσεων για τα δάση του Δικτύου Natura 2000 στην Ελλάδα.

Οι προοπτικές του τουρισμού στα δάση και γενικότερα στις προστατευόμενες περιοχές αποτελεί αντικείμενο της ημερίδας «Προκλήσεις και προοπτικές για την ανάπτυξη του τουρισμού στις προστατευόμενες περιοχές» που θα πραγματοποιηθεί διαδικτυακά, την Παρασκευή 17 Σεπτεμβρίου 2021 (9.30 – 14.30).

Η ημερίδα διοργανώνεται από τη Γενική Διεύθυνση Δασών και Δασικού Περιβάλλοντος του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας και το Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας/Ελληνικό Κέντρο Βιοτόπων-Υγροτόπων (ΜΓΦΙ-ΕΚΒΥ), στο πλαίσιο του έργου LIFE14 GIE/GR/000304 ForestLife «Οικοδόμηση συνεργασιών, ανάπτυξη δεξιοτήτων και ανταλλαγή γνώσεων για τα δάση του Δικτύου NATURA 2000 στην Ελλάδα».  Δείτε περισσότερες λεπτομέρειες και εγγραφείτε εδώ. Ακολουθεί το πρόγραμμα της ημερίδας το οποίο μπορείτε να κατεβάσετε και από εδώ.

The post Διαδικτυακή ημερίδα: «Προκλήσεις και προοπτικές για την ανάπτυξη του τουρισμού στις προστατευόμενες περιοχές» appeared first on Forest Life - Οικοδόμηση συνεργασιών, ανάπτυξη δεξιοτήτων και ανταλλαγή γνώσεων για τα δάση του Δικτύου Natura 2000 στην Ελλάδα.

Μέτρα διατήρησης της βιοποικιλότητας σε δάση εντός περιοχών του Natura 2000

Το σεμινάριο διοργανώνεται μέσω διαδικτύου στο πλαίσιο του έργου LIFE14 GIE/GR/000304 ForestLife «Οικοδόμηση συνεργασιών, ανάπτυξη δεξιοτήτων και ανταλλαγή γνώσεων για τα δάση του Δικτύου NATURA 2000 στην Ελλάδα» την Πέμπτη 27/05/2021  και ώρα 17:00 έως 20:30. Η συμμετοχή είναι δωρεάν. Για εγγραφή δείτε εδώ. Για το πρόγραμμα από όπου επίσης μπορείτε να εγγραφείτε δείτε εδώ.

The post 27 Mαΐου 2021: Διαδικτυακό σεμινάριο: Μέτρα διατήρησης της βιοποικιλότητας σε δάση εντός περιοχών του Natura 2000 appeared first on Forest Life - Οικοδόμηση συνεργασιών, ανάπτυξη δεξιοτήτων και ανταλλαγή γνώσεων για τα δάση του Δικτύου Natura 2000 στην Ελλάδα.

Προσαρμογή της διαχείρισης των ελληνικών δασών στην κλιματική αλλαγή

Το σεμινάριο διοργανώνεται μέσω διαδικτύου στο πλαίσιο του έργου LIFE14 GIE/GR/000304 ForestLife «Οικοδόμηση συνεργασιών, ανάπτυξη δεξιοτήτων και ανταλλαγή γνώσεων για τα δάση του Δικτύου NATURA 2000 στην Ελλάδα» την Πέμπτη 08/04/2021  και ώρα 17:00 έως 20:30. Η συμμετοχή είναι δωρεάν. Για εγγραφή δείτε εδώ. Για το πρόγραμμα και άλλες πληροφορίες δείτε εδώ.

The post 8 Απριλίου 2021: Διαδικτυακό σεμινάριο: Προσαρμογή της διαχείρισης των ελληνικών δασών στην κλιματική αλλαγή appeared first on Forest Life - Οικοδόμηση συνεργασιών, ανάπτυξη δεξιοτήτων και ανταλλαγή γνώσεων για τα δάση του Δικτύου Natura 2000 στην Ελλάδα.

Ένα νέο βιβλίο που αφορά την Αγροδασοπονία εκδόθηκε από το Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών με την υποστήριξη της Γενικής Γραμματείας Έρευνας και Τεχνολογίας του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων στο πλαίσιο χρηματοδότησης για το ερευνητικό πρόγραμμα AGFORWARD (FP7) με συγγραφείς τους Στέφανο Ισπικούδη, Κωνσταντίνο Μαντζανά και Ιωάννη Ισπικούδη και επιμέλεια έκδοσης της Αναστασίας Παντέρα.

Το βιβλίο με τίτλο «Αγροδασικά συστήματα της Βόρειας Ελλάδας: ταξίδι στην ιστορία και τις χρήσεις τους» παρουσιάζει την ιστορική εξέλιξη της αγροδασοπονίας στην Ελλάδα, τα παραδοσιακά τοπία της και τα συστήματα αγροδασοπονίας που τα δημιουργούν. Εκτός από τα ενεργά αγροδασικά συστήματα, οι συγγραφείς παρουσιάζουν και κάποια που έχουν εγκαταλειφθεί. Στο βιβλίο γίνεται επίσης και αναλυτική περιγραφή των σημαντικότερων δέντρων που χρησιμοποιούνται στα αγροδασικά συστήματα και τις χρήσεις τους.

Τα αγροδασικά συστήματα αποτελούν έναν σχετικά νέο όρο για μια αρχαία πρακτική να καλύπτονται οι καθημερινές ανθρώπινες ανάγκες από μια προσεκτικά διατηρούμενη ποικιλία τύπων βλάστησης ποωδών και ξυλωδών φυτών. Στα αρχαιότερα από αυτά τα συστήματα συνδυάζεται το παρελθόν με το παρόν και το μέλλον, όπως ο άνθρωπος με τη γη και την τέχνη, δημιουργώντας έναν μοναδικό αγροτικό πολιτισμό.

Κατά το παρελθόν, η καλλιέργεια των δέντρων θεωρούνταν «ευγενής» πράξη, που συνδυαζόταν με τις έννοιες του «παραδείσου» και των αισθητικά επιθυμητών τοπίων. Σήμερα, μεταξύ των λύσεων που αναζητούνται για την αντιμετώπιση της διπλής κρίσης του κλίματος και της βιοποικιλότητας, η αγροδασοπονία συγκεντρώνει όλο και μεγαλύτερο ενδιαφέρον. Αυτό συμβαίνει, διότι αναγνωρίζεται η ικανότητα των αγροδασικών συστημάτων να παρέχουν ένα ευρύ φάσμα από οικοσυστημικές υπηρεσίες, συνδυάζοντας την παροχή γεωργικών και δασικών προϊόντων με μη εμπορεύσιμες εκροές, όπως η ρύθμιση του κλίματος, του νερού, τη διατήρηση του εδάφους και αξίες αναψυχής, αισθητικής  και πολιτισμικής κληρονομιάς. Τέλος, αξίζει να αναφερθεί ότι αυτά τα συστήματα προωθούν τη βιώσιμη αγροτική ανάπτυξη στην Ευρώπη, καθώς προάγουν την παραγωγή γεωργικών προϊόντων υψηλής αξίας, τη διατήρηση/βελτίωση του περιβάλλοντος σε επίπεδο τοπίου και συμβάλλουν στη διατήρηση βιώσιμων κοινοτήτων στην ύπαιθρο.

Το βιβλίο διατίθεται δωρεάν σε ψηφιακή μορφή. Για περισσότερες πληροφορίες πατήστε εδώ:

The post Παρουσίαση βιβλίου: «Αγροδασικά συστήματα της Βόρειας Ελλάδας: ταξίδι στην ιστορία και τις χρήσεις τους» appeared first on Forest Life - Οικοδόμηση συνεργασιών, ανάπτυξη δεξιοτήτων και ανταλλαγή γνώσεων για τα δάση του Δικτύου Natura 2000 στην Ελλάδα.

Αξίζει εδώ να γίνει μια μικρή αναδρομή στην ιστορία της αποκατάστασης των δασών στην Ελλάδα. Αν και ορθά επισημαίνεται ότι η ανάκαμψη των δασών της χώρας οφείλεται στην εγκατάλειψη του ορεινού χώρου από τις γεωργικές και κτηνοτροφικές δραστηριότητες, δεν πρέπει να παραβλεφθεί και το ιδιαίτερα μεγάλο έργο αναδασώσεων της Δασικής Υπηρεσίας. Ένα έργο κυρίως προστατευτικών αναδασώσεων για τη μείωση της διάβρωσης των ορεινών εδαφών και των κινδύνων από πλημμύρες και δευτερευόντως αναδασώσεων παραγωγικού χαρακτήρα. Σήμερα έστω και με ποιοτικούς όρους μπορεί να υποστηριχτεί ότι, οι προστατευτικές αναδασώσεις σε πρανή χειμάρρων, πάνω από κατοικημένες περιοχές και σε ορεινές περιοχές με έντονα προβλήματα διαβρώσεων, εκτός από την επίτευξη των αρχικών σκοπών τους, προσφέρουν πολλές ακόμα υπηρεσίες. Έχουν συμβάλλει στη βελτίωση της ποιότητας των υδάτων, στη διατήρηση της βιοποικιλότητας, στη δημιουργία χώρων αναψυχής, στη βελτίωση του κλίματος και στην παροχή πληθώρας άλλων υπηρεσιών οικοσυστήματος.

Στο διάγραμμα που ακολουθεί και το οποίο βασίζεται στις δημοσιευμένες απογραφές δραστηριοτήτων της Δασικής Υπηρεσίας και σε άλλα στοιχεία από έργα αποκατάστασης δασικών οικοσυστημάτων, φαίνεται το μέγεθος του έργου που υλοποιήθηκε τα τελευταία 70 έτη στην Ελλάδα.

Η μείωση των κατ’ έτος εκτάσεων και φυτεύσεων δεν πρέπει να μας απογοητεύει. Αποτυπώνει και την πραγματικότητα της μείωσης των αναγκών μεγάλων αναδασωτικών προγραμμάτων. Σήμερα οι ανάγκες αποκατάστασης των δασικών μας οικοσυστημάτων έχουν αλλάξει. Απαιτούνται μικρότερης έκτασης, αλλά με στόχευση σε άλλες υπηρεσίες οικοσυστήματος, όπως η διατήρηση της βιοποικιλότητας, η βελτίωση της ποιότητας των υδάτων, η αύξηση της ταμίευσης άνθρακα. Και όλα αυτά μέσω επιλογών ειδών και μεθόδων φύτευσης ή σποράς που δημιουργούν ή αποκαθιστούν πολυλειτουργικά δασικά και αγροδασικά/δασολιβαδικά τοπία.

Πώς όμως υλοποιούνται οι αναδασώσεις; Από που έρχονται και πως δημιουργούνται τα δενδρύλλια ή οι σπόροι που θα χρησιμοποιηθούν στην αποκατάσταση ενός δάσους; Δυο σχετικές ταινίες το περιγράφουν με τον πιο κατανοητό τρόπο: Η ταινία «Το Ταξίδι του σπόρου», παρουσιάζει τα βήματα για την αποκατάσταση ενός καμένου δάσους, από τη συλλογή των σπόρων έως την επιστροφή τους ως δενδρύλλια στο δάσος όπου γεννήθηκαν. Η ταινία είναι διαθέσιμη στη διεύθυνση http://www.parnonaslife.gr/el/the-travelling-seed και δημιουργήθηκε στο πλαίσιο του έργου LIFE PINUS «Αποκατάσταση των δασών Pinus nigra στον Πάρνωνα (GR2520006) μέσω μιας δομημένης προσέγγισης» (www.parnonaslife.gr). Η δεύτερη γυρίστηκε στο πλαίσιο ενημερωτικών εκπομπών για την ύπαιθρο και παρουσιάζει τους σκοπούς, τις δραστηριότητες  και τις δυνατότητες της Κεντρικής Αποθήκης Δασικών Σπόρων της Δασικής Υπηρεσίας (https://youtu.be/RM-1IJiYMGE).

[1]https://ec.europa.eu/info/law/better-regulation/have-your-say/initiatives/12596-Protecting-biodiversity-nature-restoration-targets/public-consultation

The post 21 Μαρτίου, Παγκόσμια Ημέρα Δασών Η αποκατάσταση των δασών στο επίκεντρο, τι έχει κάνει η Ελλάδα και πως γίνονται οι αναδασώσεις; appeared first on Forest Life - Οικοδόμηση συνεργασιών, ανάπτυξη δεξιοτήτων και ανταλλαγή γνώσεων για τα δάση του Δικτύου Natura 2000 στην Ελλάδα.

Με επίκεντρο τις εθνικές και ευρωπαϊκές προτεραιότητες της δασικής πολιτικής όπως διαμορφώνονται στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας και της Ευρωπαϊκής Στρατηγικής για τη Βιοποικιλότητα και σε συνάρτηση με την Εθνική Στρατηγική για τα Δάση, διοργανώθηκε με μεγάλη επιτυχία η διαδικτυακή θεματική ημερίδα με τίτλο «Χρηματοδοτικό Πρόγραμμα LIFE και Δάση: Πραγματικότητα, Προκλήσεις και Ανάγκες στη Δασική Διαχείριση στην Ελλάδα του 21ου αιώνα». Η ημερίδα  συνδιοργανώθηκε από το Πράσινο Ταμείο, την Ελληνική Task Force για το Πρόγραμμα LIFE και το Ελληνικό Κέντρο Βιοτόπων – Υγροτόπων (ΕΚΒΥ). Πραγματοποιήθηκε  την Παρασκευή 27 Νοεμβρίου 2020, με τη συμμετοχή περισσότερων από 300 ατόμων, εκπροσώπων από τη Δασική Υπηρεσία, την περιφερειακή και τοπική αυτοδιοίκηση, περιβαλλοντικών οργανώσεων, ειδικών επιστημόνων, φοιτητών κ.ά.

Στόχος της ημερίδας ήταν η διάχυση και αξιοποίηση των αποτελεσμάτων των έργων LIFE από τους αρμόδιους φορείς της κεντρικής, της περιφερειακής διοίκησης και της αυτοδιοίκησης, αλλά και όλων όσοι εμπλέκονται με τη διαχείριση των δασών και τις υπηρεσίες που παρέχουν. Κατά τη διάρκειά της έγινε αναδρομή στις θεματικές δασικής διαχείρισης και διακυβέρνησης, στις οποίες έχει συνεισφέρει το Πρόγραμμα LIFE στην Ελλάδα από το 1992. Παρουσιάστηκαν επίσης έργα που υλοποιούνται, όπως το έργο ForestLife ή έχουν ολοκληρωθεί στο πλαίσιο του Προγράμματος LIFE και προσεγγίζουν σύγχρονες περιβαλλοντικές προκλήσεις, όπως η κλιματική αλλαγή, οι πυρκαγιές, οι πλημμύρες και θέματα διαχείρισης – προστασίας – ανασύστασης, γενετικής παρακολούθησης, αλλά και διακυβέρνησης του τομέα των δασών.

Ακολουθούν το πρόγραμμα της ημερίδας από όπου μπορείτε να δείτε και τις παρουσιάσεις.

The post Ημερίδα για το LIFE στα Ελληνικά Δάση: οι παρουσιάσεις appeared first on Forest Life - Οικοδόμηση συνεργασιών, ανάπτυξη δεξιοτήτων και ανταλλαγή γνώσεων για τα δάση του Δικτύου Natura 2000 στην Ελλάδα.